Алкоголизм ҳақида батафсил малумотлар

Алкоголизм нима

Алкоголизм сурункали ва прогрессив касалликдир. Ушбу касалликда одам спиртли ичимликларни истеъмол қилишни назорат қила олмайди ва спиртли ичимликларни истеъмол қилиш унинг ҳаётига салбий таъсир кўрсатадиган даражага этади. Алкоголизм жисмоний, психологик ва ижтимоий муаммоларни келтириб чиқариши мумкин.

Алкоголизм ҳам соғлиқ муаммоларига олиб келиши мумкин. Спиртли ичимликларни истеъмол қилиш кўплаб органларга, жумладан жигар, ошқозон ости бези, ошқозон, ичак ва мияга зарар этказиши мумкин. Узоқ муддатли спиртли ичимликларни истеъмол қилиш саратон, юрак касалликлари, гипертония ва диабет каби сурункали касалликларга ҳам олиб келиши мумкин.

Алкоголизмнинг белгилари

Алкоголизм белгилари вақт ўтиши билан ривожланиши мумкин ва ҳар кимнинг тажрибаси ҳар хил. Бироқ, алкоголизмнинг умумий белгилари қуйидагилардан иборат бўлиши мумкин:

• Спиртли ичимликларни истеъмол қилиш ёки ичиш учун назоратсиз истак
• Спиртли ичимликларни истеъмол қилиш даври ва миқдорини ошириш
• Спиртли ичимликларни истеъмол қилиш ижтимоий ва иш ҳаётида муаммоларни келтириб чиқаради, касбий муаммоларга олиб келади
• Спиртли ичимликларни истеъмол қилиш оилавий муносабатларда муаммоларни келтириб чиқаради ёки никоҳ ва дўстликка таъсир қилади
• Спиртли ичимликларни истеъмол қилгандан кейин унутиш ёки эслашда қийинчилик
• Спиртли ичимликларни истеъмол қилишни яшириш, ёлғон гапириш, спиртли ичимликларни сотиб олиш ёки этказиб бериш учун пул топишга ҳаракат қилиш каби хатти-ҳаракатлар
• Спиртли ичимликларни истеъмол қилиш, ухлашда муаммолар, стресс ёки депрессия белгилари, кундалик ишларни бажаришда қийинчилик
• Спиртли ичимликларни истеъмол қилиш тўхтатилса, титроқ, терлаш, кўнгил айниши, безовталик ёки уйқусизлик.

Алкоголизмнинг сабаблари

Алкоголизм кўплаб омиллар таъсири остида юзага келадиган касалликдир. Алкоголизм ривожланишининг омиллари кўпинча шахсий, ижтимоий, генетик ва атроф-муҳит омиллари билан боғлиқ. Алкоголизмнинг баъзи умумий сабаблари:

Генетик омиллар: Оилада алкоголизмга мойил бўлган одамлар алкоголизмни ривожланиш хавфи юқори.

Психологик омиллар: Депрессия, ташвиш, стресс ва травматик тажрибалар алкоголизм хавфини ошириши мумкин.

Атроф-муҳит омиллари: Спиртли ичимликларнинг мавжудлиги, спиртли ичимликларни истеъмол қилишни нормаллаштириш, спиртли ичимликларни ҳаддан ташқари истеъмол қилиш, дўстлар ёки ижтимоий муҳитлар одамнинг спиртли ичимликларни истеъмол қилиш хатти-ҳаракатларига таъсир қилиши мумкин.

Шахсий омиллар: ўзини паст баҳолаш, юқори хавфли хатти-ҳаракатлар, ижтимоий изолятсия, ғазаб муаммолари алкоголизмни ривожланиш хавфини ошириши мумкин.

Физиологик омиллар: мия ва гормонал мувозанатдаги бузилишлар спиртли ичимликларга қарамликни келтириб чиқариши мумкин.

Алкоголизмни давололаш

Алкоголизмни даволаш одамнинг гиёҳвандлик даражасига ва бошқа омилларга қараб фарқ қилиши мумкин. Алкоголизмни даволаш спиртли ичимликларга қарамликнинг сабабларини тушунишга ва ушбу сабабларни бартараф этиш орқали шахсга спиртли ичимликларни истеъмол қилишни тўхтатишга ёрдам беришга қаратилган. Қуйидаги усуллар алкоголизмни даволаш учун ишлатилиши мумкин бўлган кенг тарқалган усуллардир:

Дори-дармонлар: Алкоголизмни даволашда спиртли ичимликларга қарамлик аломатларини йўқотиш ва шахснинг спиртли ичимликларни истеъмол қилишни камайтириш учун дори воситаларидан фойдаланиш мумкин.

Психотерапия: Психотерапия одамга спиртли ичимликларга қарамлик сабабларини тушунишга ёрдам беради. Хулқ-атвор терапияси, когнитив хулқ-атвор терапияси ва гуруҳ терапияси каби турли хил психотерапия усулларидан одамга алкоголизм билан курашишга ёрдам бериш учун фойдаланиш мумкин.

Ёрдам гуруҳлари: Спиртли ичимликларга қарамлик билан курашаётган одамлар бошқа одамлар билан суҳбатлашиш ва қўллаб-қувватлаш гуруҳларида ўз тажрибаларини баҳам кўриш орқали ўзларига ёрдам беришлари мумкин.

Реабилитатсия: Реабилитатсия марказлари спиртли ичимликларга қарам бўлган одамларни даволаш ва гиёҳвандликдан халос бўлиш учун профессионал ёрдам таклиф қилади.

Муқобил даволаш усуллари: Ёга, медитатсия, игна санчиб даволаш каби муқобил даволаш усуллари стрессни энгиш учун ишлатилиши мумкин.

Алкоголизмни даволаш одамнинг гиёҳвандлик даражасига ва даволанишга бўлган муносабатига қараб ўзгаради. Спиртли ичимликларга қарам бўлган одамлар даволанишни эрта бошлашлари ва даволаниш жараёнида тўлиқ иштирок этишлари керак.

Алкоголизм бўлган инсон кимга учраши керак

Алкоголизм билан оғриган одам биринчи навбатда шифокор ёки терапевт билан учрашиши керак. Алкоголизмни даволаш одамнинг гиёҳвандлик даражасига ва бошқа омилларга қараб фарқ қилиши мумкин. Спиртли ичимликларга қарам бўлган одам шифокор билан маслаҳатлашган ҳолда тегишли даволаш усулини аниқлаши ва спиртли ичимликларни истеъмол қилмаслик учун даволанишни эрта бошлаши мумкин.

Алкоголизм билан оғриган одамлар ўз оиласи ва дўстлари билан гаплашиб, ёрдам олишлари ҳам муҳимдир. Алкоголизм нафақат шахсий муаммо, балки оила ва дўстларга ҳам таъсир қилиши мумкин. Шу сабабли, алкоголизм билан курашаётган одам, яқин атрофдан ёрдам олиш орқали даволаниш жараёнини осонлаштириши мумкин.