by Сувчечак– Бу асосан ёш болаларда кенг тарқалган вирусли касаллик. Ушбу касалликда асоратлар кам учрайди, одатда ўз-ўзидан йўқолади. Сувчечак бўлган болада кейин умрбод иммунитет ҳосил бўлади, аммо у камдан-кам ҳолларда такрорланиши мумкин. Сувчечакка қарши ваксина киритилгандан бери касалланишлар сони сезиларли даражада камайди. Эмланган шахслар сувчечак билан оғриган бўлса ҳам, улар жуда енгил ўтишказишган.
Сувчечак асосан 5-10 ёшдаги болаларда учрайди ва қиш охири ҳамда баҳор фаслида кенг тарқалади. Бу жуда юқумли касаллик бўлиб, одамдан одамга томчи ва ҳаво орқали юқади. Вирус сўлак безларида жойлашиб, 13-22 кунлик инкубатсия даврига эга. Сувчечак билан оғриган одам симптомлар бошланишидан икки кун олдин юқумли бўлиб, касаллик сувли тошмалар чиққунга қадар давом этади.
Mavzu davomida
Сувчечакнинг белгилари қандай?
Касалликнинг одатий белгилари сув билан тўлдирилган тошмадир. Тошмалар қичишади ва кичик жойдан бошланиб, юз ва бош терисига етиб боради. Оғизда тошма ҳам тошиши мумкин.
Сувчечак одатда енгил касаллик бўлсада, асоратлар камдан-кам ҳолларда пайдо бўлиши мумкин. Энг кўп учрайдиган асоратлар бактериал инфексиялардир. Қичишиш билан бирга теридаги жароҳатлар инфексияланиши мумкин. Жуда камдан-кам ҳолларда қондаги тромботситлар сони (қоннинг ивишига имкон берувчи тромботситлар) камайиши ва қон кетиш касаллиги пайдо бўлиши мумкин. Катталар ва иммунитети заиф одамларда пневмония ривожланиши мумкин. Яна бир жуда кам учрайдиган асорат бу энсефалит деб аталадиган миянинг яллиғланиши охири ўлим билан тугаши мумкин. Сувчечак нерв тизими билан боғлиқ турли хил касалликларга олиб келиши мумкин. Жуда камдан-кам ҳолларда сувчечакдан кейин перикарднинг яллиғланиши, эркакларда мояклар, ошқозонда гастрит, буйрак яллиғланиши ва бўғимларнинг яллиғланиши пайдо бўлиши мумкин. У заиф иммунитетга эга бўлган одамларда кенг тарқалади.
Сувчечак ким учун хавфли?
- Ҳаётнинг биринчи ойидаги чақалоқлар.
- 28 ҳафтадан олдин туғилган чақалоқлар.
- 2 ҳафта ёки ундан кўпроқ вақт давомида кортизон терапиясини олганлар.
- Саратон касаллигида: касаллик жуда кенг тарқалган ва оғир кечади.
- Иммунитет тизими заифларда.
- Ҳомиладорликда, сувчечак оғир ва пневмонияга олиб келиши мумкин.
Ҳомиладорликдаги сувчечак
Сувчечак билан касалланган она касалликни чақалоғига юқтириши мумкин. Бу чақалоқларда қўл ва оёқларнинг қисқариши, катаракта, хориоретинит деб аталадиган кўзнинг яллиғланиши, ақлий заифлик, мия ривожланишининг кечикиши ва кам вазнга эга бўлиши мумкин. Агар она туғилишдан 5 кун олдин ёки 4 кундан кейин сувчечак билан касалланган бўлса, чақалоқ сувчечакни ривожлантиради.
Сувчечак қандай даволанади
Беморлар белгилар асосида даволанади. Агар иситма бўлса, антипиретиклар қўлланилади, аммо аспирин мумкин эмас. Қичишиш учун оғиз орқали ва қўлланиладиган қичимага қарши воситалар қўлланилади. Иммунитет тизими заиф одамлар учун антивирал даволаш бошланади.
Сувчечак билан алоқада бўлган одамлар, агар улар 72 соат ичида эмланган бўлса, ҳимоя қилинади. Сувчечакка қарши мунтазам эмлаш 12 ойдан катта чақалоқларга берилади.
БЕМОРЛАРГА ТАВСИЯЛАР
Тери устида қичишишни камайтириш ва инфектсияни олдини олиш учун ҳар куни чўмилиш тавсия этилади. Ҳеч қандай баданни тирнаш ҳолатлари амалга оширилмаслиги лозим. Тирноқларни қисқартириш керак. Аспирин ишлатилмаслиги керак. Сувчечакли болани ҳомиладор аёллардан, янги туғилган чақалоқлардан, иммунитети заиф одамлардан ва кортизондан фойдаланадиганлардан узоқроқ тутиш керак. Сувчечак билан оғриган болаларни сувли тошма қуруқ қобиққа айланмагунча мактабга ёки болалар боғчасига юбормаслик керак.
АГАР СИЗДА БУ АЛОМАТЛАР БЎЛСА, АЛБАТТА ШИФОКОРГА БОРИШИНГИЗ КЕРАК.
- Терининг анормал қизариши
- Овқатлана олмаслик
- Сийдик чиқаришнинг етарли эмаслиги, қуруқ оғиз
- Ҳаддан ташқари асабийлашиш, уйқучанлик, уйғониш қийинлиги
- Юриш қийинлиги, мувозанатнинг бузилиши
- Кучли йўтал, хириллаш, нафас олиш қийинлишуви, кўкрак оғриғи
- Кучли бош оғриғи ва қусиш
- 4 кундан ортиқ давом этадиган иситма
- Бўйин ва бел оғриғи
