by Mavzu davomida
21 ҳафта: ҳомилангиз катталиги гўёки анордек
Қоринда ухлаш сиз учун қийинми? Бунинг сабаби, сиз қорнингизда ҳосил бўлган жуда катта ажойиботни энди эътиборсиз қолдира олмайсиз. Сиз ухлашга ётганингизда, болангизга уйғониш учун сигнал берилаётганга ўхшайди. Баъзи одамлар, бу оналар учун уйқу бузилишига тайёргарлик кўришнинг табиий усули дейишади. Сизнинг қорнингизда акробатика содир бўлгандай туюлганда, ухлаб қолишга эътибор қаратиш қийин. Агар ухлай олмасангиз, таслим бўлинг ва туринг. Бир стакан сут, енгил овқат, зерикарли китоб ёки телевизорда маъносиз нарса – буларнинг барчаси онгингизни нейтрал ҳолатга ўтишга ёрдам беради.
Яна кимгадир иссиқми?
Агар сизга жуда ва жуда иссиқ туюлса, ва ўзингизни жуда ноқулай ҳис қилсангиз, совуш усулларини ўрганинг. Фаслдан қатъий назар, сизга вентилятор ёки кондитсионер билан ухлаш тўғри келиши мумкин. Тунги кийимлар ҳаддан ташқари иссиқ туюлиши мумкин, шунинг учун уларни сиз учун қулай бўлиши учун ечиб ташланг. Сизнинг эрингиз буни бошқа нарсага ишора деб ўйлаши мумкин, аммо унга бу у ўйлаган нарса эмаслигини тушунтиринг. Пешонага, бўйин ва кўкракка сиқилган нам салфеткаларни қўйиш совушга ёрдам беради. Шамоллаб қоламан деб хавотир олманг. Агар сиз ҳароратни тартибга солиш билан боғлиқ муаммоларга дуч келмасангиз, вентилятор ёки кондитсионерни қачон ўчириб қўйиш кераклигини ҳис қиласиз.
Эфир мойлари қаерда?
Ҳар куни ҳомиладорлигингиздан завқланиш учун вақт ажратинг. Бу вақтда, ноқулайлик аллақачон ўтиб кетган бўлиши керак, ва бола ўзингизни ноқулай ҳис қиладиган даражада катта эмас. Сиз ҳаётни севиб, танангизнинг ҳар бир қисмини тўлдирадиган фаровонлик туйғусини ҳис қилишингиз мумкин. Бошқа томондан, сиз шунчаки ўзингизни тўлароқ ва озгина тўйгандек ҳис қилишингиз мумкин. Сиз ўзингизни жуда сабрсиз бўлиб қолганингизни сезишингиз мумкин, ва сизни майда-чуйда нарсалар ҳам безовта қилади. Организмингизга эндорфинларни – бахт гормонларини ишлаб чиқаришга ёрдам берадиган жисмоний машқлар учун вақт ажратинг. Сузиш, пиёда юриш, пилатес, ёга – буларнинг барчаси озгина ортиқча энергияни сарфлашга ёрдам беради. Фарзандингиз билан ўзаро муносабатда бўлишингиз мумкин бўлган баъзи чекинишлар ҳақида ўйлаб кўринг.
21 ҳафтада танангиздаги жисмоний ўзгаришлар
Бу ҳафтада оёқларингиз ва қўлларингиздаги тери бироз доғли кўриниши мумкин. Иккинчи триместрда кўкимтир ёки ола-чипор ранг тез-тез учрайди ва эстрогеннинг юқори даражаси натижаси ҳисобланади. Бу танангизнинг ушбу жойларида қон билан таъминланиш камайган дегани эмас. Туғруқдан кейин бу ҳал бўлишини сезасиз.
Киндикни кўриш учун чуқур қарашингиз шарт эмас. Агар сизнинг киндигингиз одатда ичкарига тортилган бўлса, эҳтимол, ҳомиладорликнинг ушбу босқичида у чуқур бўлмайди. Ҳомиладорликнинг 21 ҳафтасида кўплаб аёлларда киндик текис ва тери билан бир хил даражада бўлади. Бола ўсиб улғайган сайин у бўртиб чиқиши ва сезиларли бўлиши мумкин. Қизиғи шундаки, киндик – онанинг ҳомиладорликдан кейин доимий ўзгаришларга учрайдиган танасининг яна бир қисми ҳисобланади. Шунинг учун киндикингиз дастлабки ҳолатига қайтмаса, ҳайрон бўлманг.
Бу пайтга келиб сизнинг кўкракларингиз ўсишда турғунлашди ва сиз уларнинг ташқи кўринишига ўрганиб қолдингиз. Ҳомиладорликнинг кечиши давомида сизнинг сўрғичларингиз катталашади ва ареоласи қораяди. Қулай, мос турадиган ва қўллаб-қувватлайдиган бюстгалтер таққанингизга ишонч ҳосил қилинг. Кўпинча ҳомиладорлик пайтида бюстгалтер ўлчамини ошириш керак бўлади. Кўкрагингизнинг ушбу барча эрта ўзгаришлари танангизни эмизиш ва сут ишлаб чиқаришга тайёрлашнинг табиий усули ҳисобланади.
Сиз, сўнгги икки ҳафтага нисбатан, кўпроқ вазнга эга бўлиб бораётганингизни сезасиз. Ҳақиқатдан, кейинги 10 ҳафта давомида, сиз ҳомиладорликда йиққан умумий оғирликнинг деярли ярмини йиғасиз. Албатта, бунинг учун фарзандингиз айбдор, чунки энди у ўзида ёғ ва мушакларни кўпроқ йиғяпти.
Ғалати нарсаларни хоҳлаяпсизми? Агар сиз қумга ёки кўмирга ёки ҳатто бўрга сабрсизлик билан қарай бошласангиз, ўзингизни ғалати деб ўйламанг. Нозиқ-овқат нарсаларга бўлган майл расмий равишда “Таъмнинг бузилиши” деб номланади ва бу ғалати туюлса-да, аммо бу янада фундаментал нарсаларга боғлиқ бўлиши мумкин. Ушбу моддалар микроелементлар манбаи бўлиши мумкин ва сизнинг танангиз уларни бирон бир сабабсиз хоҳламаяпти. Бироқ, васвасага тушманг ва бўрни қўйинг. Бунинг ўрнига, сиз орзу қилган моддаларни ўз ичига олган бошқа бирор нарсани истеъмол қилишга ҳаракат қилинг.
21 ҳафтада сиздаги ҳиссий ўзгаришлар
Ҳомиладорликнинг ушбу босқичида сизда стресс бўлиши мумкин. Агар сиз ишлаётган бўлсангиз, таътилга чиқишингиз кераклигини англаш бошланади. Туғишингизга саноқли кунлар қолмаган бўлса хам, ўша вақт тезда келади. Дастлабки босқичда тартибли бўлишга ўрганинг, қўлингиздан келганини қилинг ва устуворликни тўғри қўйишни ўрганинг. Бола тўғрисидаги режаларни охирги навбатга қолдирмасликка ҳаракат қилинг. Болалар кўпинча хоҳлаган пайтда туғилишади ва улар кутилмаган майда одамча бўлиши мумкин. Кўпгина ота-оналар, болалари ҳақида ўйлаш учун ҳали вақтлари бор деб ўйлаб, хато қилишади.
Агар сизда илгари фарзандингиз бўлган бўлса, унда сиз қорнингиздаги болангизни қандай қилиб, биринчи боладек севишингиз мумкинлиги сизга қизиқ бўлиши мумкин. Ҳомиладор аёллар орасида бу жуда кенг тарқалган муаммо ва бу ҳақда гаплашиш чиндан ҳам ёрдам беради. Ишонинг, болалар ўзи сизни ўзларини севдиришга мажбур қилишади. Чексиз ҳаёллардан азоб чекманг; у кундалик лаззатдан қимматбаҳо энергияни олиб ташлайди.
21 ҳафтада болангиздаги ўзгаришлар
21 – ҳафтада мева ўлчамларини таққослашга қайтадиган бўлсак, энди болангиз помело ҳажмига тенг. Уларнинг вазни 360 граммни ташкил этади ва улар ҳали ҳам кичик, аммо доимо ўсмоқда. Шунчаки қизиқ бўлган маълумот: бола туғилганда ўртача оғирлик 3,5 килограммни, бош айланаси 35 сантиметрни ва узунлиги 53 сантиметрни ташкил қилади. Шундай қилиб, агар сиз ушбу рақамларни эслаб қолишнинг осон усулини излаётган бўлсангиз, шунчаки 3 ва 5 комбинатсиялари ҳақида ўйланг ва ўлчамлар дарров эсингизга келади. Фарзандингиз яна шунча ўсиши керак.
Ушбу ҳафтада болангизнинг мияси ва мушаклари синхрон ишламоқда, яъни ҳаракатлар аллақачон бирон сабабга кўра амалга оширилмоқда. Сиз улар бироз кескин ва тасодифий, онгли ва кучли деб ҳисоблайсиз. Агар сиз муайян бир ҳолатда ётган бўлсангиз ва болангиз буни ёқтирмаса, сиз унинг ҳаракатларини сезишингиз мумкин, чунки бола қулай жой топишга ҳаракат қилади. Улар жуда синчков бўлиши мумкин.
Болангиз доимо оғзига амнион суюқликни олиб, ютиб юборади. Бу ютиш, ҳазм қилишс сикли, кейин суюқликнинг сийдик кўринишидаги сиркулятсияси сизнинг бутун ҳомиладорлигингиз давомида давом этади. Чиқиндилар болангизнинг ичакларида аллақачон шакллана бошлайди ва биринчи дефекатсияда чиқарилади; у меконий деб аталади.
Шу ҳафтадан бошлаб болангизнинг доимий тишлари учун милкда майда тиш куртаклари шакллана бошлайди. Агар сиз сув таъминоти фторидланадиган ҳудудда яшасангиз, болангиз кўпроқ фойдали элементларни олади. Платсента кўплаб моддаларни яхши филтрлайди, аммо фторид хавфсиз дозаларда қабул қилинганда зарарсиз бўлган текширилган бирикмалардан биридир.
21 ҳафта учун маслаҳатлар
Агар оёқларингиз оғриса, киядиган поябзалларингиз ҳақида ўйлаб кўринг. Товонга ёрдам берувчи ортопедик ички патаклар ва одатдагидан каттароқ поябзал кийиш енгилликни таъминлайди. Агар бу сизни ташвишга солса, ортопед билан учрашув фойдали бўлиши мумкин.
Агар сизнинг мушукларингиз бўлса ва улар уйни кўп тўзитса, уларнинг ортидан уйингизни ха деб тозалаверманг. Токсоплазмоз – бу зарарланган мушукларнинг чиқиндилари орқали юқадиган ёқимсиз паразитар касаллик. Агар сиз ифлос жойларни ёки мушуклар бўлган жойни йиғиштиришингиз керак бўлса, қўлқоп кийинг, ва тугатгач қўлингизни яхшилаб ювинг. Токсоплазмоз инфексияси хавфи туфайли хом гўшт, ювилмаган мева ва сабзавотларни ва пастеризатсия қилинмаган сутни истеъмол қилишдан сақланинг.
Фотоалбомни олинг ва ўзингизнинг ва эрингизнинг болаликдаги суратларига қаранг. Ота-онангиздан қандай бўлганингиз ва характерингиз ҳақида нимани эслашлари мумкинлигини сўранг. Болалар изолясияда туғилмайди ва одатда хар бир оилнанинг озининг тарихи бўлади. Булардан баъзилари баҳам кўришга арзийди.
